Օգոստոսի 28-ին տեղի ունեցած կառավարության նիստին ՀՀ Էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանն առաջարկեց ընդունել նախագիծ, որը պայմանավորված է ընթացիկ տարվա լոլիկի մթերման գործընթացի կազմակերպմանն աջակցելու անհրաժեշտությամբ։
Ըստ նախարարի, «2024թ․ ընթացքում մթերվել է 15 200 տոննա լոլիկ, այնինչ 2025թ․ օգոստոսի 28-ի դրությամբ՝ 8800 տոննա լոլիկ, որը 5000 տոննայով գերազանցում է նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի ցուցանիշը։
Տոմատի մածուկի պատրաստման նպատակով լոլիկն այս պահի դրությամբ մթերվում է 40-45 դրամով, իսկ արտադրված տոմատի մածուկի 1 կգ ինքնարժեքը կազմում է 450 դրամ։
Վերջին տարիներին արձանագրվել է տոմատի մածուկի միջազգային գների անկում, և տեղական արտադրության տոմատի մածուկը, գնային առումով, մրցունակության խնդիրներ ունի ոչ միայն միջազգային, այլև՝ տեղական շուկայում։
Տոմատի մածուկի շուկայում ստեղծված իրավիճակում տեղական հումքով տոմատի մածուկ արտադրող տնտեսվարողները շահագրգռված չեն լոլիկի մթերում իրականացնել և ընթացիկ տարում, ըստ էկոնոմիկայի նախարարության գնահատականների, առկա է շուրջ 7000 տոննա լոլիկի մթերման խնդիր։
Նախագծով առաջարկվում է 2025թ․ լոլիկի մթերումների գործընթացի կազմակերպման համար տոմատի մածուկի արտադրության նպատակով լոլիկի մթերում իրականացնող տնտեսվարող սուբյեկտներին տրամադրել աջակցություն հետևյալ պայմաններով՝
- 2000 տոննա լոլիկի մթերում իրականացնող տնտեսվարող սուբյեկտներին սուբսիդիա չի տրամադրվում,
- 2000 տոննան գերազանցող մթերված լոլիկի յուրաքանչյուր 1 կիլոգրամի համար տրամադրվում է 10 դրամի աջակցություն։
Աջակցության տրամադրման համար նախապայման է սահմանվում, որ մթերվող լոլիկի նվազագույն գինը չի կարող լինել 40 դրամից ցածր և լոլիկի ամբողջ ծավալը պետք է մթերվի։
Միջոցառման շրջանակերում տոմատի մածուկի արտադրության նպատակով լոլիկի մթերում իրականացնող տնտեսվարողների մթերման կետերում մթերումների գործընթացի ամենօրյա մշտադիտարկումը կատարվում է մարզպետների աշխատակազմի կողմից։
Նախագծի ընդունման դեպքում տեղական արտադրության տոմատի մածուկի արժեքը կմոտենա ներմուծվողի մաքսային արժեքին, զգալիորեն կավելանա մրցունակության մակարդակը, որի արդյունքում լրացուցիչ կմթերվի 7000 տոննա լոլիկ և կլուծվի ընթացիկ տարում լոլիկի մթերման գործընթացում առկա բոլոր խնդիրները»,- ասաց նախարար Պապոյանը։
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը նշեց․ «Այս ծրագրի ընդունման անհրաժեշտությունն առաջացել է առատ բերքի առկայությամբ, ինչը, իհարկե, լավ է։ Բայց ինչպես նախկինում առիթ եմ ունեցել ասելու՝ բերքը քիչ է լինում, մեզ համար պրոբլեմ է, բերքը շատ է լինում, մեզ համար պրոբլեմ է և այդ պրոբլեմները պետք է փորձենք տրանսֆորմացնել ավելի զարգացնող և ստեղծարար ձևով։ Կարծում եմ Էկոնոմիկայի նախարարությունը պետք է աշխատի այս թեմայի վրա, թե մենք կարո՞ղ ենք որևէ աջակցության ծրագիր անել, որպեսզի մի իքս պահի ստիպված չլինենք լոլիկի մթերումը սուբսիդավորել, այսինքն գնային և արտադրական պրոցեսները լինեն արդյունավետ»։
Վարչապետն ընդգծեց նաև․ «Մենք գյուղատնտեսության ոլորտում թևակոխում ենք կայուն զարգացման փուլ, այն փաստը, որ մեր հիմնական գյուղմթերքի արտահանման էական աճ է գրանցվել, շատ խոսուն են»։
Գևորգ Պապոյանը ներկայացրեց նաև 2025թ․ առաջին կիսամյակի արտահանման ծավալները, ըստ նախարարի հրապարակած տվյալերի 2025թ-ին արտահանվել է 103 260 տոննա թարմ պտուղ բանջարեղեն՝ հունվար-հուլիս ամիսներին, այսինքն՝ նախորդ տարվա նույն ժամանկահատվածի հաեմատ արտահանումն ավելացել է 11,2 տոննայով։
Այս տարի արտահանվել է 44 208 տոննա ծիրան, ինչը մոտ 25 տոկոսով ավելի է նախորդ տարվա համեմատ։
Կեռասի դեպքում արտահանվել է 4317 տոննա, նախորդ տարի 2270 տոննա, այսինքն՝ 90 տոկոս աճ է գրանցվել այս տարի։
Դեղձի արտահանումն այս տարի կազմել է 6295 տոննա, անցյալ տարի՝ 3941 տոննա, այսինքն՝ այս տարի 60 տոկոսով աճել է ցուցանիշը։
Վարչապետը կարևոր համարեց արձանագրել, որ արդեն հրապարակվել են առաջին երկու եռամսյակների գյուղատնտեսության ցուցանիշները և գյուղատնտեսական արտադրանքի աճ է գրանցվել, իսկ նախարարն ավելացրեց, որ գյուղատնտեսության ոլորտում այս տարի աճն ավելացել է 7,3 տոկոսով, բուսաբուծության դեպքում՝ 13,4 տոկոսով, անասնաբուծության բնագավառում՝ 3 տոկոսով։ Սա վերջին տարիներին արձանագրված ամենաբարձր ցուցանիշն է,- նշեց Էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանը։